Wat is PTSS?
PTSS (Posttraumatische Stressstoornis) is een psychische aandoening die ontstaat na een schokkende gebeurtenis: een ernstig verkeersongeval, getuige zijn van een dodelijk ongeval, mishandeling, of een overval. De aandoening kenmerkt zich door herbelevingen (flashbacks), vermijdingsgedrag en verhoogde alertheid. De medische classificatie is ICD-10 code F43.1.
De ernst varieert van tijdelijke klachten (minder dan 1 jaar) tot chronische PTSS (meer dan 3 jaar) met blijvende arbeidsongeschiktheid.
Symptomen van PTSS na een ongeval
De DSM-5 criteria vereisen dat de symptomen minstens 1 maand aanwezig zijn:
Herbelevingen en vermijding
- Flashbacks van het ongeval
- Nachtmerries
- Fysieke reacties bij triggers (zweten, hartkloppingen)
- Niet meer durven fietsen of autorijden
- Vermijden van de locatie van het ongeval
Alertheid en emotioneel
- Schrikachtig, verhoogde waakzaamheid
- Slaapproblemen
- Concentratieproblemen
- Prikkelbaarheid
- Schuld, schaamte, vervreemding
Belangrijk: zoek professionele hulp
Ga naar uw huisarts als u na een ongeval klachten herkent. Een officiële diagnose door een psycholoog of psychiater (DSM-5 criteria) is essentieel voor uw schadeclaim. Hoe eerder u in behandeling gaat, hoe beter de prognose.
Smartengeld bij PTSS: bedragen 2026
| Ernst PTSS | Kenmerken | Smartengeld |
|---|---|---|
| Lichte PTSS (< 12 maanden) | Volledig herstel, therapie effectief, terug naar werk | €5.000 - €15.000 |
| Matige PTSS (1-3 jaar) | Gedeeltelijk herstel, blijvende angsten, beperkt arbeidsvermogen | €15.000 - €40.000 |
| Ernstige PTSS (> 3 jaar) | Chronische klachten, medicatie, beperkt functioneren | €40.000 - €80.000 |
| Zeer ernstige PTSS (blijvend) | Volledig arbeidsongeschikt, dagelijks functioneren beperkt | €80.000 - €100.000+ |
Bronnen: Bedragen gebaseerd op Letselschade Informatie Systeem (LIS) jurisprudentie 2023-2026, Art. 6:106 BW en Rechtspraak.nl.
Oorzaken van PTSS na een ongeval
- Ernstig verkeersongeval: Levensbedreigende situatie, (bijna) overleden (35%)
- Getuige dodelijk ongeval: Zien sterven van ander slachtoffer, shockschade (25%)
- Geweldsdelict: Mishandeling, overval, bedreiging (20%)
- Arbeidsongeval: Val van hoogte, beknelling, amputatie (10%)
- Hersenletsel: PTSS ontwikkelt zich na hersenschade (10%)
Behandeling van PTSS
| Behandeling | Duur | Kosten 2026 |
|---|---|---|
| EMDR therapie | 10-20 sessies (3-6 maanden) | €1.200 - €2.500 |
| CGT (Cognitieve Gedragstherapie) | 20-40 sessies (6-12 maanden) | €2.500 - €5.000 |
| Medicatie (SSRI antidepressiva) | 1-3 jaar | €600 - €2.000/jaar |
| Klinische opname (ernstig) | 4-12 weken | €15.000 - €50.000 |
| Langdurige psychotherapie | 2-5 jaar, wekelijks | €10.000 - €30.000 |
Herstel bij PTSS: hoe lang?
- Lichte PTSS: 6-12 maanden met therapie, 80% volledig herstel
- Matige PTSS: 1-3 jaar, 50-60% gedeeltelijk herstel, restklachten blijven
- Ernstige PTSS: 3-5+ jaar, 30% verbetert, 70% chronisch
- Chronische PTSS: Levenslang, symptomen blijven maar leren ermee leven
Praktijkvoorbeeld: totale schadevergoeding
Automobilist (35) - Getuige dodelijk ongeval - Ernstige PTSS
Situatie: Zag kind overlijden na aanrijding, ontwikkelde ernstige PTSS, 5 jaar therapie, 40% arbeidsongeschikt.
- Smartengeld: €55.000
- EMDR therapie (20 sessies): €2.500
- CGT therapie (3 jaar): €12.000
- Medicatie (5 jaar): €5.000
- Psychiater consultaties: €3.500
- Inkomensverlies (eerste 2 jaar volledig uit, daarna 40%): €98.000
- Toekomstig inkomensverlies (40% x 30 jaar): €290.000 (contante waarde)
- Eigen risico (5 jaar): €1.925
- Reiskosten therapie: €1.200
- Totale schadevergoeding: €469.125
Impact op werk bij PTSS
- Concentratieproblemen: Moeilijk taken afronden
- Vermijding: Kan niet meer autorijden (chauffeur), niet meer met klanten (verkoop)
- Vermoeidheid: Weinig energie, frequente uitval
- Prikkelbaarheid: Conflicten met collega's
- Gemiddeld arbeidsverlies: 30-60% bij chronische PTSS
Veelgestelde vragen over PTSS
Hoeveel smartengeld krijg ik bij PTSS?
Tussen €5.000 en €100.000+, afhankelijk van de ernst en duur. Lichte PTSS met volledig herstel: €5.000-€15.000. Matige PTSS met gedeeltelijk herstel: €15.000-€40.000. Chronische PTSS met blijvende arbeidsongeschiktheid: €40.000-€100.000 of meer.
Hoe bewijs ik dat ik PTSS heb?
U heeft een officiële diagnose nodig van een psycholoog of psychiater op basis van DSM-5 criteria (SCID diagnostisch interview). Daarnaast zijn behandeloverzichten, medicatie-overzicht en een arbeidsdeskundig rapport belangrijk.
Kan ik ook claimen als getuige van een ongeval?
Ja, dit heet shockschade. Als u als naast betrokkene of directe getuige PTSS heeft ontwikkeld door het zien van een ernstig ongeval, kunt u schadevergoeding claimen van de veroorzaker.
Wat kost een letselschade-advocaat?
Onze diensten zijn altijd gratis voor u. De kosten van de letselschade-advocaat worden vergoed door de aansprakelijke partij (Art. 6:96 BW buitengerechtelijke kosten).
PTSS na een ongeval? Wij helpen u gratis.
Neem contact op met Mr. Arslan voor een vrijblijvende beoordeling van uw zaak.
Start gratis claimAltijd gratis · Reactie binnen 24 uur · Ingeschreven bij de Raad voor Rechtsbijstand